عنوان

بررسي ميزان استفاده تفکر انتقادي در کتابهاي درسي علوم اجتماعي مقطع متوسطه از ديدگاه دبيران استان فارس

دکتر سید احمد هاشمی

چکيده
هدف اصلي از اين پژوهش، بررسي ميزان استفاده تفکر انتقادي در کتابهاي درسي علوم اجتماعي از ديدگاه دبيران استان فارس بمنظور ارائه الگوئي پيشنهادي براي تنظيم و تدوين اين کتابها مي باشد. براي رسيدن به اين هدف به بررسي ميزان استفاده مهارتهاي استدلال کردن، سوال کردن، ارزيابي شواهد و اظهارات، جمعي بودن، تفسير کردن، قضاوت صحيح درباره مسائل، تحليل و ارزيابي، صراحت و منطقي بودن در کتابهاي درسي علوم اجتماعي پرداخته مي شود.
روش تحقيق مورد استفاده از لحاظ هدف، کاربردي و از لحاظ نحوه جمع اطلاعات، زمينه اي مي باشد. جامعه آماري اين پژوهش، کليه دبيران علوم اجتماعي مقطع متوسطه استان فارس است که تعداد آنها 568 نفر مي باشد. نمونه اين مطالعه با استفاده از روش نمونه گيري تصادفي خوشه اي انتخاب شد که تعداد 153 نفر در اين پژوهش شرکت نمودند. اطلاعات اين تحقيق از طريق پرسشنامه 44 سواليِ محقق ساخته بر مبناي مقياس ليکرت جمع آماري شد و با استفاده از روشهاي آماريِ توصيفي و استنباطي مورد تحليل قرار گرفت. از آمار توصيفي در محاسبه ي فراواني، درصد، انحراف معيار و ضريب تغييرات و از آمار استنباطي در انجام آزمونهاي ناپارامتري کراسکال واليس و خي دو جهت بررسي ميزان معني داري تفاوت بين ديدگاههاي دبيران مطالعات اجتماعي، جامعه شناسي(1) و جامعه شناسي(2) استفاده گرديد. بر اساس نتايج بدست آمده از تحقيق، دبيران مطالعات اجتماعي، به ترتيب مهارتهاي ارزيابي شواهد و اظهارات و تحليل و ارزيابي را در سطح نامطلوب و ساير مهارتها را در سطح نسبتاً مطلوب ارزيابي نمودند، دبيران جامعه شناسي(1)، به ترتيب مهارتهاي صراحت، ارزيابي شواهد و اظهارات، تحليل و ارزيابي و تفسير کردن را در سطح نامطلوب و ساير مهارتها را در سطح نسبتاً مطلوب ارزيابي کردند. دبيران جامعه شناسي(2)، مهارت صراحت را در سطح نامطلوب و مهارت منطقي بودن را در سطح مطلوب و ساير مهارتها را در سطح نسبتاً مطلوب ارزيابي نمودند.
بدين ترتيب مي توان کتابهاي درسي علوم اجتماعي را بر اساس ميزان بکارگيري مهارتهاي تفکر انتقادي به ترتيب از مطلوب تا نامطلوب بصورت جامعه شناسي(2)، مطالعات اجتماعي و جامعه شناسي(1) ارزيابي کرد.
واژگان پايه: تفکر انتقادي، کتابهاي درسي، علوم اجتماعي، مهارت، فرآيند

توسعه علمي در دانشگاهها با تدوين كتابهاي درسي بر مبناي اصول و معيارهاي مناسب
زهرا زين الديني ميمند
دکتر عزت الله نادري
دکتر علي شريعتمداري
دکتر مريم سيف نراقي
دکتر سيد احمد هاشمي

بسمه تعالي

پرسشنامه پيشنهاد پروژه پژوهشي

دکتر سيد احمد هاشمي